Wprowadzenie
Giełda Coinbase podjęła ostateczną decyzję o wyjściu swojej sieci warstwy drugiej, Base, z ekosystemu Optimism oraz frameworku OP Stack. Zamiast kontynuować rozwój w ramach współdzielonej wizji Superchain, giełda przechodzi na całkowicie niezależną, autorską infrastrukturę. Zmiana ta wiąże się z porzuceniem dowodów optymistycznych (Optimistic proofs) i strategicznym zwrotem w stronę dowodów z wiedzą zerową (ZK-proofs).
Kontekst: Asymetria finansowa i cios w model przychodowy Optimism
Odejście Base z Superchain to drastyczna zmiana układu sił w sektorze L2, która obnaża słabości pierwotnego modelu biznesowego Optimism Collective. Do tej pory Base było absolutnym fundamentem finansowym całej koalicji, generując około 94% całkowitych przychodów z sekwencera w tym ekosystemie.
Liczby bezwzględnie pokazują skalę asymetrii. Sieć zarządzana przez Coinbase generowała miesięcznie 6,8 mln dolarów przychodu – kapitał ten po migracji w całości pozostanie w rękach giełdy. Dla porównania, natywna sieć OP Mainnet generuje obecnie zaledwie 160 tys. dolarów miesięcznie.
Z perspektywy czasu umowa partnerska okazuje się dla Optimism wysoce deficytowa. Aby zachęcić Coinbase do dołączenia do Superchain, przyznano im grant w wysokości 118 milionów tokenów OP, wycenianych w momencie podpisywania na 175 mln dolarów. Natychmiastowa reakcja rynku po ogłoszeniu separacji doprowadziła do dwucyfrowych spadków wyceny tokena OP, stawiając pod znakiem zapytania długoterminową stabilność budżetu OP Labs bez głównego płatnika.
Analiza: Technologia i presja ze strony Robinhooda
Krok podjęty przez Coinbase to nie tylko chęć optymalizacji zysków, ale fundamentalna reorientacja architektoniczna i biznesowa. Decyzję tę napędzają trzy kluczowe czynniki:
1. ZK jako architektoniczna konieczność
Inżynierowie Base zidentyfikowali wyraźne ograniczenia w skalowalności modelu Optimistic Rollups. Wynikający z jego specyfiki 7-dniowy okres wyzwania (challenge period) stanowi wąskie gardło dla instytucjonalnego przepływu kapitału. Zespół wprost komunikuje, że wdrożenie technologii Zero-Knowledge jest nieuniknione, by osiągnąć natychmiastową finalność transakcji, która jest kluczowa dla zaawansowanych aplikacji finansowych.
2. Walka o płynność i odzyskanie zaawansowanych spekulantów
Główny architekt Base, Jesse Pollak, publicznie przyznał się do błędów strategicznych z wczesnej fazy rozwoju sieci. Zespół zignorował potrzeby najbardziej aktywnych uczestników rynku on-chain i łowców wczesnych okazji, co pozwoliło konkurencyjnej Solanie na zdominowanie tego lukratywnego segmentu szybkiego handlu. Budowa niezależnego, wydajniejszego stosu ma na celu zasypanie tej przepaści. Ponadto Base planuje wdrożenie modelu biznesowego przypominającego zamknięte ekosystemy technologiczne (wzorem Apple App Store), w którym deweloperzy będą opłacać bezpośredni dostęp do gigantycznej bazy użytkowników giełdy w ramach płatnych modeli dystrybucji.
3. Nowy front: Ofensywa Robinhood Chain
Katalizatorem dla szybszej integracji pionowej Coinbase jest agresywne wejście na rynek firmy Robinhood, która uruchomiła testnet własnej sieci L2 w oparciu o technologię Arbitrum. Ich debiut robi wrażenie: niemal milion utworzonych portfeli, 100 tysięcy kont aktywnych oraz 4,5 miliona przetworzonych transakcji w zaledwie tydzień.
Robinhood celuje w inną warstwę rynku. Poprzez inicjatywę Robinhood Ventures platforma zamierza zdemokratyzować dostęp do rynków prywatnych (Private Equity) dla inwestorów detalicznych. Eliminując opłaty za zarządzanie (carry fees) i oferując natychmiastową płynność wyjścia, rzuca wyzwanie tradycyjnym funduszom VC. Firma doskonale rozumie koncepcję „permanentnego kapitału” użytkowników detalicznych, którzy wykazują większą skłonność do długoterminowego trzymania aktywów niż podmioty instytucjonalne operujące w 30-dniowych oknach rozliczeniowych. Tworzy to bezpośrednie zagrożenie dla dominacji Coinbase jako głównej bramy finansowej w krypto.
Rozwód Base z ekosystemem Optimism zwiastuje głębokie przetasowania na rynku warstw drugich, na którym nowym standardem staje się model infrastruktury giełdowej (Exchange-as-Infrastructure). Choć giganci detaliczni przyjmują odmienne strategie – Coinbase wybiera bezwzględną integrację pionową, autorską architekturę ZK i całkowite odcięcie się od koalicji zarządzanych przez DAO, podczas gdy Robinhood stawia na pragmatyczny sojusz technologiczny z ekosystemem Arbitrum – łączy ich wspólny cel: zamknięcie potężnej płynności i własnych użytkowników w kontrolowanych przez siebie sieciach. W tym starciu o detaliczny kapitał największym poszkodowanym okazuje się na ten moment Optimism Collective, które staje przed koniecznością pilnej rewizji modelu ekonomicznego, aby przetrwać utratę swojego kluczowego generatora przychodów.